Sunday, June 21, 2015

Алмас Сандагдорж

50-60-аад оны Монголын сэхээтнүүдийн тухай яривал заавал дурсагдах ёстой хүмүүсийн нэг нь Сандагдорж гэж хүмүүс ярьж байхыг сонссон юм байна. Нүүр царайны ерөнхий хэлбэр нь алмас л нэг иймэрхүү байдаг болов уу гэмээр арзайсан том толгойтой, орос хэлийг гаргуун сайн мэддэг, мэддэггүй сонирхдоггүй сэдэв гэж бараг байдаггүй, шүлэг зохиол ч бас оролдож, зөвдөж буруудаж хэл аманд өртөж явсан нэгэн гээд л ярих юм билээ.

Физик, математикийн чиглэлээр сурч байсан юм уу даа. Юм юмаар хүнтэй маргасан, жаахан шизотой юм уу гэмээр хүн байсан гэж хүмүүс ярьж байхыг мөн сонссон юм байна. "Тууврын замд" гээд шүлэг бичээд буруудсан тухайгаа "Эрэлхэг Хайватын дуулал" гэдэг шүлэглэсэн зохиолыг орос хэлнээс орчуулсаныхаа өмнөх үгэнд "Ачит Да, Га багшийн сургаалаар" гэхчлэнгээр шүлэг зохион өгүүлээд түүнээсээ болж бас буруудан хэвлэсэн зохиолыг нь хураан авч өмнөх үг болох шүлгийг нь тасдан хаяж байсан гэдэг. Тэгээд яг л Ц.Дамдинсүрэн гуайн хоёр боть "Орос-Монгол толь" бүтээлийн "Мянган жилийн харьцуулсан хүснэг"-ийг урж тасдсан түүх давтагдаж байжээ. Цөөхөн хэдэн номынх нь шүлэг урагдалгүй үлдэж хоцорсон байдаг гэсэн.

"Гаргантюа Пантагрюэль хоёр" гээд нэг зохиол байдаг бил үү. Тэр зохиолыг орос хэлнээс орчуулсан юм гэнэ лээ. Түүнийг нь Ринчен гуай тааруухан, муу орчуулга болж гээд жаахан шүүмжлэх аяс цухалзуулсан юм байх. Тэгэхээр нь мань нөхөр өөдөөс нь хэдэрлэж: "За, яахав, та миний орчуулгыг Монголын хамгийн муу орчуулга гээд нотлоодох. Харин би тэгвэл таны зохиолуудыг зохиол биш, орчуулга мөн гээд нотлоод өгье!" гээд чимээгүй болгож байсан гэдэг.

Ийм л нэгэн сэхээтэн 50, 60-аад оны үед амьдарч байж дээ.


No comments:

Post a Comment